thnlscantho-3
  Đầu tư KHCN
 
13/6/2013

  

ĐẦU TƯ KHOA HỌC CÔNG NGHỆ NÂNG CAO GIÁ TRỊ HÀNG HÓA NÔNG SẢN CỦA KHU VỰC ĐBSCL.

 

 

 Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) được ví như vựa lúa của Việt nam với những đặc điểm thiên nhiên của vùng châu thổ, là vùng kinh tế nông nghiệp, các thông số về diện tích, dân số tài nguyên... đã được thống kê và công bố, ở đây chúng tôi xin không nhắc lại.Chỉ xin tham gia như là một cách đặt vấn đề không mới nhưng đang trở nên bức xúc trong tiến trình hội nhập của ĐBSCL đó là việc Đầu tư Khoa học công nghệ để nâng cao giá trị hàng hóa nông sản.

Các tỉnh nằm trong khu vực có những điểm tương đồng như là phát triển nông nghiệp sản phẩm chính là lúa, thủy sản, cây ăn trái nhiệt đới, một số hoa màu... công nghiệp chưa phát triển, nhưng mỗi nơi cũng có những đặc trưng riêng biệt mà khi tập trung khai thác thì làm nên thế mạnh của từng tỉnh, làm cho toàn cảnh vùng thêm phong phú sinh động, giàu tiềm năng và đang trên đà cất cánh: ví như Kiên Giang có biển và đảo, Sóc Trăng, Bạc liêu, Cà Mau, Trà Vinh, Bến Tre cũng có biển nhưng mỗi nơi khai thác thế mạnh khác nhau về biển, Tiền Giang, Vĩnh Long, Đồng Tháp có nhiều cây ăn trái nhưng mỗi nơi có loại trái cây thế mạnh như sầu riêng Chợ lách, bưởi năm roi, Xoài cát hòa lộc... Cần Thơ thành phố trung tâm, Hậu Giang sức sống mới...Còn An Giang có sông có núi và cửa khẩu biên giới quốc tế đường thủy đường bộ...

 


Tình hình chung của vùng hiện nay là hệ thống giao thông chưa hiện đại, trình độ dân trí, cơ sở hạ tầng kỹ thuật chưa đáp ứng nhu cầu hoạt động hiện trạng, cũng như chưa được định hướng phát triển vĩ mô cho vùng, các tỉnh đều rất năng động có chung mong muốn liên kết để phát triển nhưng đang lúng túng, chưa trả lời được vấn đề ai làm trung tâm? nguồn lực là gì? và bắt đầu từ đâu?

Chính phủ đã có chủ trương đối với ĐBSCL vừa qua về phát triển hệ thống giao thông, cảng sông cảng biển, và đang có quy hoạch vùng...Nhưng để thực hiện cần có thời gian, và mỗi tỉnh liên quan cần có chuẩn bị cần thiết.

 

 Trong bài viết nầy chúng tôi xin đề cập đến vấn đề nâng cao giá trị hàng hóa nông sản của vùng ĐBSCL bằng việc đầu tư hạ tầng kỷ thuật và khoa học công nghệ phục vụ sản xuất nông nghiệp. Như là một đề xuất: điểm xuất phát của tiến trình CNH-HĐH của ĐBSCL  bắt đầu từ nông nghiệp.

Nói về chất lượng nông sản hẳn chúng ta đều đang ngẩm nghĩ về thực trạng: tiềm năng thì nhiều nhưng quy mô chưa lớn, công nghiệp hóa hiện đại hóa nông thôn thì là tất yếu để tồn tại và phát triển nhưng bằng cách nào thì mỗi nơi một cách, đương nhiên phải tự thân vận động, nhưng nếu có cùng một định hướng để cả khu vực cùng vận động, liên kết theo cụm cho các yếu tố tương đồng có phải là phát huy được sức mạnh tổng hợp, tiến trình tới đích sẽ nhanh hơn, hiệu quả hơn! Lúa gạo và thủy sản được xác định là mặt hàng nông sản chiến lược của nhiều tỉnh đều có nhu cầu tiêu thụ thị trường nội địa và xuất khẩu. Vì hai mặt hàng này thuộc nhóm nhu yếu phẩm của con người, thực tế tiềm năng xuất khẩu nông sản của cả khu vực rất lớn nhưng chưa được khai thác đúng, chưa có các chương trình kinh tế vĩ mô trọng điểm vùng và quốc gia. Nông sản từ hoa màu, cây ăn trái, chăn nuôi, cũng độc đáo, hấp dẫn thị trường nước ngoài nhưng chưa có vùng nguyên liệu bền vững, kỹ thuật công nghệ chế biến không khả năng đáp ứng các thương vụ lớn, chưa được đầu tư chuyên nghiệp.

 

Nguyên nhân có cả chuổi yếu tố chi phối, từ giống cho đến kỹ thuật canh tác, bảo quản sau thu hoạch, công nghệ  thiết bị chế biến, tỉ lệ hao hụt( lúa từ 12-15%) , trình độ quản lý, tay nghề lao động... nên chưa hạ chi phí sản xuất chất lương sản phaẩm không ổn định. Thử nhìn trên cánh đồng hiện trạng của một xã với tập quán canh tác tùy thích của các hộ nông dân, họ tuy rất năng động nhưng tập quán sản xuất còn nhỏ lẻ, canh tác tuy đã có áp dụng kỹ thuật thường là theo yêu cầu khuyến nông, còn tói quen dựa vào kinh nghiệm và còn phụ thuộc thời tiết thiên nhiên. Đây chính là vấn đề mấu chốt, là mục tiêu của nhiệm vụ công nghiệp hóa nền sản xuất nông nghiệp của nước ta, nhất là ĐBSCL. Sản xuất tăng, sản lượng tăng, thị trường tiêu thụ phát triển, sự cạnh tranh của kinh tế thị trường càng gay gắt, đòi hỏi chất lượng hàng hóa ngày càng cao, cũng có nghĩa là phải đầu tư khoa học kỹ thuật trong quá trình sản xuất chế biến sản phẩm nông nghiệp. Công nghệ sinh học và công nghệ sau thu hoạch trở thành yêu cầu bức xúc của cả vùng. Thực hiện CNH.HĐH nông nghiệp chính là thực hiện phương châm đi tắt đón đầu đưa khoa học kỹ thuật vào sản xuất và chế biến nông, thủy sản; nâng chất lượng hàng hóa theo chiều sâu, hạ giá thành sản phẩm, nâng giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh của hàng hoá. Đây là khâu còn yếu chung của cả vùng cũng chính là mục tiêu đầu tư mà chúng tôi đề xuất ở diễn đàn nầy.

Còn vấn đề liên kết, xây dựng chiến lược phát triển kinh tế vùng là chuyện vĩ mô, xin đề đạt. 

  Nhìn lại mình, Tỉnh An Giang được biết đến là một tỉnh nông nghiệp, điều nầy được khẳng định từ vị thế địa lý thiên nhiên, nguồn nước ngọt của hai dòng sông Tiền sông Hậu quanh năm chuyển tải về lượng phù sa và biết bao nguồn lợi thủy sản quý báu hàng năm, những tài nguyên thiên nhiên đó cộng với truyền thống năng động sáng tạo của người An Giang đã làm nên kỳ tích đạt sản lượng lúa cao nhất nước nhiều năm liền và đã phát triển nghề nuôi và chế biến cá nước ngọt nổi tiếng trong, ngoài nước, cơ cấu kinh tế nông nghiệp của tỉnh được cải thiện từng năm đến nay chỉ còn 35,8 % trong khi tỉ trọng thương mại dịch vụ tăng 51,8 % . Hiệu quả ấy đều được hình thành rất sớm từ nhân tố quyết định là chính sách tam nông (nông nghiệp, nông thôn và nông dân) của tỉnh ngay trong thời kỳ bao cấp của những năm 80 AG đã có chủ trương giao đất và tư liệu sản xuất cho nông dân, đặc biệt là chủ trương CNH- HĐH nông thôn. Năm 2004 UBND Tỉnh AG đã công bố Chiến lược Phát triển nông nghiệp và nông thôn AG Chiến lược phát triển thị trường hội nhập kinh tế thế giới đến 2020. Đây chính là sự khẳng định mối quan hệ thống nhất giữa nông nghiệp và thương mại của tỉnh, mà CNH-HĐH nông nghiệp là tiền đề quyết định, bởi vì không có nền sản xuất tiên tiến thì không thể có nguyên liệu cho sản phẩm tốt, hàng hóa kém khả năng cạnh tranh, thương mại không phát triển sẽ chi phối trở lại toàn bộ các lĩnh vực kinh tế, đời sống, văn hóa xã hội. .

Minh chứng về sự tiên tiến của nông nghiệp An Giang chính là phát triển  đội ngủ nông dân giỏi ngày càng đông đảo, của cơ sở hạ tầng như điện khí hóa nông thôn, giao thông, thủy lợi, phúc lợi được huy động phần lớn từ sức dân, nông sản thực sự là hàng hóa chiến lược và ngày càng tăng giá trị, lực lượng doanh nhân hình thành và phát triển mạnh góp phần lưu thông hàng hóa, phát triển ngoại thương từ nguồn nông sản, hạt gạo An Giang đã cùng cả nước tham gia vào thị trường thế giới để Việt Nam hàng năm đứng ở bảng nhứt, nhì, ba về số lượng gạo xuất khẩu.

 

 

Thế nhưng nhìn chung gạo Việt Nam và gạo An Giang chưa khẳng định thương hiệu, lý do là chất lượng gạo không thuần và không ổn định, nên giá trị kim ngạch không cao, không cạnh tranh nổi về giá với gạo nước ngoài.

Vấn đề đầu tư khoa học kỹ thuật công nghệ đồng bộ phục vụ phát triển nông nghiệp ở khu vực ĐBSCL còn phải phù hợp đáp ứng thực trạng:

-                           Vị thế đất đai thấp, có mùa nước nổi hàng năm chi phối, ruộng, rẫy, chăn nuôi, theo kinh tế hộ nên không liền ranh liền thửa khó triển khai cơ giới, kinh tế hợp tác chưa thực chất. .

-                           Xuất đầu tư cao, Sông ngòi kênh rạch chia cắt nên hạn chế đầu tư giao thông đường bộ ( nhiều cầu to, chi phí đầu tư quá cao). Giao thông thủy tiện ích nhưng luồng tuyến cũng chưa quy hoạch, liên kết.

-          Lao động nông nghiệp phần lớn thuần túy là lao động giản đơn, tiếp

           thu nhanh khoa học kỹ thuật nhưng tính ỳ trong thói quen sản xuất nhỏ

            lẻ, cộng với phong cách tùy hứng của văn hóa Nam bộ cũng chi phối.

-           Trình độ quản lý , nguồn lực còn thấp...

Tuy nhiên, người Miền Tây vốn cần cù thông minh và năng động, sẽ là nhân tố tích cực thực hiện hiệu quả hữu ích từ những chủ trương, chương trình và dự án đầu tư tích cực. Vùng đất ĐBSCL đang mở rộng đón mời các nhà đầu tư, trân trọng các công trình nghiên cứu công nghệ khoa học cho nông nghiệp, tiếp tục phát huy truyền thống năng động sáng tạo để áp dụng có hiệu quả các tiến bộ sinh học về giống, công nghệ sau thu hoạch, chế biến, dự trữ, hệ thống kho bãi, chợ nông sản... để hạt gạo và nông sản cả vùng chất lượng ổ định hơn, quy mô lớn hơn không chỉ nhiều mà còn ngon, rẻ  bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, khẳng định thương hiệu, đủ khả năng cạnh tranh trên thương trường thế giới./.

                                                            

 

 

Phan Thị Thúy Truyển

Giám đốc Trung tâm xúc tiến

TM-DL-ĐT An Giang.

 

 


 
  Số lượt người đọc từ ngày đầu tháng: 268332 visitors (950674 hits)  
 
=> Do you also want a homepage for free? Then click here! <=