thnlscantho-3
  Khi càng già...
 
11/7/2012

CÀNG GIÀ CÀNG KHÓ TÁNH

 

Nguyễn Thượng Chánh,DVM

 

Người đời thườnghay tráchmóc là mấy ông giàbà cảsao khó chịu quá.

Thật vậy, các cụ kể luôn người gõ, phải nhìn nhận là tánh tìnhmình có thay đổi ít nhiều. Sự kiện nầy làm cho con cháu và những người xung quanh bực bội, khó chịu, khóưa, khó hiểuvà khó quản lý được.

 Claudine Badey –Rodriguez, một nhà tâm lý học đồng thời bà cũng là một nhà lão học (gérontologue) làm việc tại Tp Nice (Pháp) đã giải thích vấn nạn nầy qua tác phẩm của bà có tên là:

“Quand le caractère devient difficile avec l’âge”( Càng già càng khó tánh)

 

http://www.e-sante.fr/quand-caractere-devient-difficile-avec-age/2/actualite/711

 

 

Bìa sách

 

Claudine Badey-Rodriguez

est psychologue clinicienne, consultante, écrivain et conférencière.

Elle reçoit pour des consultations individuelles et de couples dans son cabinet à Nice. (approches utilisées: EMDR,Hypnose,Sophrologie,Psychologie énergétique, cohérence cardiaque)

 

 

 

Claudine Badey Rodriguez

 

 

Tóm lược của tác giả Claudine Badey-Rodriguez:

Thời gian nghỉhưu, tuổi giàđôi lúc kéo theo sự buông xuôi, khép kín mình, quạu quọvà hung dữ(agressivité) nơi các bậc cha mẹ.

Làm thế nào để hỗ trợ các cụ  một cách êm ái trong giai đoạn khó khăn nầy. Đây là thời điểm mà vai trò của mỗi thành viên trong gia đình cần phảiđược xét lại.

Làm saocó  thể  xác định đượcchổ đứng thích hợp của mìnhđể chosựhy sinh không làvô íchvàđồng thời mình cũng không bị mặc cảmtội lỗi thái quá ?

Tác phẩm vạch ra những“mánh”giúp chúng ta hiểu được phần nàocác phản ứng ở các bậc cha mẹ cũng nhưnơi chúng ta đểcó thểđáp ứngthích hợptrong mọihoàn cảnh khác nhau:

-Ổng chỉ có nói chuyện về ổng mà thôi, chán ghê.

-Bảbắt chẹt, làm chantage mình vềđủ thứ chuyện, coi tức không.

-Ổnghổng chịu vô ở trong nhà gìa cho rồi.

- Bả chỉ trích, phê phán, vàlàm “com măn te” mình tối ngày,bực mình ghê.

- Mình bị ổng “ăn tươi nuốt sống”hoàn toàn(?)

-Bả gọi phonehành hạ mìnhliên tục.

-Ổngđổ tội bịmình bỏ rơi.

-Bả không còn màngđi ra khỏi nhà nữa.

-Ổng nói ổng muốn được chết phức đi cho rồi.

“Le passage à la retraite, la vieillesse de nos parents entraînent parfois du laisser-aller, du repli, de l'agressivité... Comment les accompagner sereinement durant cette période où le rôle de chacun, dans la famille, est à reconsidérer ? Comment trouver sa juste place, sans sacrifices inutiles ni culpabilité excessive ? Ce livre donne des pistes pour comprendre leurs réactions, les nôtres, et réagir à différentes situations :

- Il ne parle que de lui 
- Elle nous fait du chantage 
- Il refuse de partir en maison de retraite 
- Elle nous critique sans arrêt 
- Il nous « bouffe » complètement 
- Elle nous harcèle au téléphone 
- Il nous accuse de l'abandonner 
- Elle ne sort plus de chez elle 
- Il dit qu'il veut mourir”... 


Sóng ngầm giữa hai mẹ con

 

 

Hỏi: Tánh tình thường hay thay đổi theo tuổi tác cao?

Trả lời:Thật sự ra chính mối giao hảo với người già trở nên khó khăn hơn là tánh tình của họcó vấn đề. Đúng vậy, có một lúc nào đó, hoàn cảnh họ có thể bị thay đổi vì sự ra đi của người phối ngẫu, vì bệnh tật, vìkhuyết tậthandicap, vàvìphảinhờ cậy lệ thuộc vào người khác(dépendance).Khung cảnhgia đình thường hay bịxáo lộn lúc về già, lúc tuổi cao thêm cho dù có hay không có sự lệ thuộc vào người khác..

 

Hỏi: Không phải chỉ riêng có hoàn cảnh bịthay đổi mà thôi, nhưng người ta còn nhận thấy tánh tình của người già cũng có phần trở nên khó khăn hơn, vậy mình phải làm sao đây?


Chỉ còn là hai cái bóng bên nhau-Ai khó hơn ai đây?

Trả lời: Người talầm tưởng rằngtánh tình thay đổi theo tuổi tác, nhưng thật ra có một sự vững bền trong đường nét chính của tánh tình trong suốt cuộc đời. Khi đề cậpđến vấn đề tánh tình trở nên khó khăn, đó làám chỉ trường hợp hung tính (agressivité). Chúng ta nên cốtìm hiểuxem coi chuyện gìđã xảy ra cho cụ. Có thể có nhiều giả thuyết:

-Thứ nhứt: đó là cụ nầy từtrước giờcó tánh hay đòi hỏi, đcđoán, yêu sách, và các tánh nết nầy càng trở nên đâm nét, vững chắc thêm hơn theo thời gian, nhưng đóvẫn làtánh tìnhcố hữu của cụ từ trước tới giờ.

-Thứ nhì: Có thể cụđang có vấn đề sức khỏe tiềm ẩn nào đó, chẳng hạn như bệnh lú lẫn Alzheimer hay một căn bệnh đồng loại nào đó.

-Chúng ta cũng có thề đối mặt với một người đang phải chịu đng một sự đớn đau vô ngần nào đó cho nên tánh hiền như cục bột của cụ ngày xưa đã bị thay đổi. Sự đớn đau có thể liên quan đến bệnh tật, đến sự lệ thuộc, do sựmất khả năng tự lập ( baisse d’autonome)hay do tuổi tác quá cao.

Trong hoàn cảnh nầy chúng ta cũng cần nên nghĩ tới vấn đềtrầm cảm nếu tánh khó của cụ cókèm theo các dấu hiệu như việc khép mình  (repli sur soi), buồn bã, không màng đến bất cứ một việc gì cả (désintérêt), giảm hoạt động không phải vì khó khăn thể xác hay mất năng lực. Trường hợp nầy cụ cần nênđi khám bác sĩ chuyên môn.

 

Hòi:Nhưng tại sao người ta trở nên khó tánh hơn khi về già?Nói tóm lại, người ta có thể bị trầm cãm hồi còn trẻ, trải qua nhiều khổ đau, bệnh nặng…

Trả lời:  Vâng, nhưng điểm quan trọngcủa tuổi tác cao là việc tất cả mọi người đều biết là không còn bao nhiêu thời gian nữa… Tâm trạng nầy làm khơi dậynhững ân oán cũ, những chuyện xưa đồng thời cũng làm sống lại chuyện gia đình.

*Về phía cha mẹ,tuổi già làm sống lại nỗi lo sợ mình bị các con cũng như thân  nhân bỏ rơi. Nỗi lo sợ nầy cho thấy tại sao thường xuyên hay xảy ra việc bắt chẹt về tình cảm (chantage affectif) và làm cho bọn trẻ phải mang mặc cảm tội lỗi qua những lời nhận xét chua chát chẳng hạn như : “ mình lúc nào cũng chỉ có một mình” “ Ah, cái điện thoại là không phải món sở trường của tụi bây (ý trách móc bọn nhỏ không còn màng gọi phone thăm hỏi tía má).

*Về phía con cái, khi còn thời gian, người ta cố gắng đểđòi cho đượcnhững gì họ chưa từng bao ginhận được từ cha mẹ. Thí dụ,tôi (bà Claudine Rodriguez) nghĩ đến một bà mẹ chưa từngbao ginói ra lời yêu thương đối với người con gái của bà ta. Bởi lẽnấy, cô con gái cảm thấy cô ta cần săn sóc bà mẹ nhiều hơn để mong được nghe lời nói yêu thuơng trước khi đã quátr.

Ngoài ra cũng cần phải nói đến những xung đột, tranh chấp ngầm giữa anh chị em trong nhà với nhau. Nếu tôi (Anhchị em) có cảm tưởng đã bịhất hũi, thiệt thòi lúc xưa về mặt tình cảm yêu thương từ cha mẹ thì lúc này mình cầnphải cố gắng để cóđượcnhiều tình yêu  hơn các anh chị. Yêu sách về tiền bạc thường được xem như một sự tìm kiếm tình thương và sự biết ơn.

Lúc nầylà lúc căng thẳng thườnghay xảy ra, vì tất cả con cháu trong gia đình có thể nghĩrằng họlà nạn nhân đã bịthương tổnvà thiệt thòi nhiều vềvề mặt tình thần, cho dù dưới những hình thức khác nhau.

 

Mais pourquoi serait-on plus difficile en étant âgé ? Finalement, on peut être dépressif plus jeune, vivre des souffrances ou avoir une maladie grave...


Claudine Badey-Rodriguez : Oui, mais ce qui caractérise l'avancée en âge, c'est que tout le monde sait qu'il n'y a plus beaucoup de temps. Cela va faire ressortir les vieux dossiers, les vieilles histoires, et réactiver l'histoire familiale. Du côté des parents, la vieillesse réactive assez souvent la peur de l'abandon : ils peuvent donc ressentir la peur d'être abandonnés par leurs enfants et leurs proches. Ce retour de l'angoisse d'abandon explique aussi la plus grande fréquence du ' chantage affectif ' et de la culpabilisation des enfants avec des remarques ' acides ' du genre : ' On est toujours tout seuls ', ' Ah, le téléphone, c'est pas ton fort ! ', etc. Du côté des enfants, tant qu'il est encore temps, on essaye d'obtenir ce que l'on n'a jamais reçu de ses parents. Je pense par exemple à une mère qui n'a jamais dit à sa fille qu'elle l'aimait. Alors, cette fille s'épuise à s'occuper de sa mère dans l'espoir d'obtenir enfin cette marque d'amour avant qu'il ne soit trop tard. 
Et puis souvent, c'est aussi entre frères et sœurs que les conflits et les tensions sont réactivés. Si j'ai le sentiment d'avoir 
été lésé par le passé, lésé sur le plan affectif, je vais essayer d'obtenir plus que les autres. D'ailleurs j'observe que derrière les demandes financières, très fréquentes, il existe en réalité presque toujours une recherche d'affection, de reconnaissance. 
Et il y a des tensions, parce que tout le monde peut se juger lésé, même si c'est d'une manière différente !

 

 

Kết luận

 

Tác giả Claudine Badey-Rodriguez làngười Pháp.Bà ta phân tách vànhận xéttheo bối cảnh văn hóa xã hội Pháp. Tuy nói vậy chớ cũng có nhiều điểm không xa mấy thực tế cho lắm.

Đây là tâm lý học, một khoa học không chính xác. Ai nói sao, ai nghĩ sao cũng được hết!

Các bạn có đồng ý không?

Sống ở trên đời không thể nào vạn sự như ý, có khiếm khuyết là lẽ thường tình ở đời, nếu cứ chăm chăm cầu toàn thì sẽ bị cái cầu toàn làm cho khổsở. Chẳng thà thản nhiên đối mặt với hiện thực, thế nào cũng xong.

 Tuổi già tâm không già, thế là già mà không già; Tuổi không già tâm già, thếlà không già mà già. Nhưng xử lý một vấn đề thì nên nghe già”.

(Theo Hiểu đời của Châu Dung Cơ)

http://khatvongtuoitre.com/index.php?option=com_content&view=article&id=248:hiu-i-chu-dung-c&catid=10:suyngam&Itemid=12

Đọc thêm

-          Càng già càng khó tính

http://www.baomoi.com/Cang-gia-cang-kho-tinh/139/3508368.epi

-          Cha mẹ già & Con cái

http://maybien.net/index.php?option=com_content&view=article&id=405:ttxhconcai19&catid=42:mtvaxhttc&Itemid=61

-          Cha mẹ già với con cái

http://tintuccaonien.com/docs/docs_3/3_1_38.htm

 

-          Nước mắt chảy xuôi- Người già Việt ở phương Tây

http://tintuccaonien.com/docs/docs_1/1_2_128.htm

 

 

Montreal, 2012


 
  Số lượt người đọc từ ngày đầu tháng: 235007 visitors (876730 hits)  
 
=> Do you also want a homepage for free? Then click here! <=